Behandelprotocol

Achterste enkelinklemming

(posterieure enkelimpingement)
Normaal leesbaar

Introductie

Bij een achterste enkelinklemming raken structuren aan de achterkant van de enkel bekneld wanneer de voet ver naar beneden wordt bewogen. Dit heet plantairflexie. Hierdoor kunnen pijn en bewegingsbeperkingen ontstaan, vooral bij activiteiten zoals afzetten, springen, sprinten en sommige sport- of dansbewegingen.

De klachten kunnen ontstaan door overbelasting, herhaald bewegen in dezelfde richting of na eerder enkelletsel. Soms is er sprake van een extra botstukje (os trigonum) of verdikte weke delen aan de achterzijde van de enkel.

Klachten en onderzoek

Veelvoorkomende klachten zijn:

• pijn aan de achterkant van de enkel
• toename van pijn bij afzetten of springen
• pijn bij het maximaal naar beneden bewegen van de voet
• soms zwelling of een blokkadegevoel na belasting

De fysiotherapeut onderzoekt:

• wanneer de pijn ontstaat
• de beweeglijkheid van de enkel
• het looppatroon en sportbewegingen
• of bepaalde structuren, zoals pezen, meedoen in de klachten

Beeldvorming kan worden ingezet als de klachten blijven bestaan.

Behandeling volgens het stappenplan (stepped care)

De behandeling van achterste enkelinklemming start altijd met een conservatieve aanpak. Dat betekent behandelen zonder operatie. Alleen als deze behandeling onvoldoende effect heeft, worden andere opties overwogen.

Stap 1: Conservatieve behandeling – fysiotherapie

Doel

Verminderen van inklemming, pijn verminderen en beter leren bewegen.

Oefentherapie

Mobiliteit

• Oefeningen om de enkel gecontroleerd te laten bewegen
• Vermijden van geforceerde bewegingen naar beneden in de beginfase

Kracht en controle

• Versterken van de spieren rondom de enkel
• Verbeteren van controle tijdens afzetten en landen

Functionele training

• Aanpassen van sport- en beweegpatronen
• Oefenen van alternatieve manieren van bewegen

Schoeisel en belasting

• Evaluatie van schoenen (hakhoogte, zool)
• Advies om bewegingen met veel belasting op de achterkant van de enkel tijdelijk te beperken
• Opbouw van belasting op geleide van klachten

Leefstijl en herstel

• Aandacht voor voldoende rust en herstel
• Begeleiding bij het aanpassen van trainingsbelasting
• Voorkomen van overbelasting

Stap 2: Opschalen bij onvoldoende effect

Als de klachten onvoldoende afnemen:

• wordt de behandeling aangepast of uitgebreid
• kan aanvullend onderzoek worden overwogen
• vindt overleg plaats met de huisarts of specialist

Stap 3: Operatieve behandeling

Een operatie wordt alleen overwogen wanneer:

• de klachten blijven bestaan ondanks goede fysiotherapie
• dagelijkse activiteiten of sport ernstig worden beperkt
• er sprake is van duidelijke inklemming aan de achterzijde van de enkel

Belangrijke punten

• Achterste enkelinklemming is vaak goed te behandelen zonder operatie
• Aanpassing van belasting is een belangrijk onderdeel van herstel
• Oefenen helpt om klachten te verminderen en terugkeer naar sport mogelijk te maken
• De behandeling wordt afgestemd op uw situatie